Midas Kenti ve Yazılıkaya Vadisi’nin kuzey ve kuzeydoğusundaki yüksek tepeler üzerinde dört kale bulunur. Bunlar, Midas Kenti’nin yanı sıra çevresindeki Frig yerleşimlerini korumak amacıyla inşa edilmiştir. En kuzeydeki Akpara Kale, doğudaki Doğanlı Vadisi’ni de kontrol eder. Diğer üç kale, Gökgöz, Pişmiş ve Kocabaş, Frig Yaylası’nın kuzeydoğu sınırını oluşturur.
Pişmiş Kale
Yazılıkaya Köyü’nün yaklaşık 1,2 km kuzeyinde, yaklaşık 100 m yüksekliğindeki kayalık bir plato üzerinde yer alır. Kale duvarlarından yalnızca temel taşlarının izleri kalmıştır. Kayaya oyulmuş birkaç oda, silo ve sarnıç bulunur. Friglerden sonra Orta Çağ’ın sonuna kadar kullanılmıştır. Tüm Frig kaleleri arasında Pişmiş Kale muhtemelen en iyi tahkim edilmiş olanıdır ve aynı zamanda kült anıtına sahip az sayıdaki kalelerden biridir. Kalenin güney girişinin dışında, doğu tarafındaki kaya duvarı üzerinde dikdörtgen bir niş bulunur. Zemin seviyesinden oldukça yüksektedir. Ayrıca kalenin güneybatı yamacında ayrı bir kaya kütlesi üzerinde bir Frig kaya mezarı bulunur.
Kocabaş Kale
Midas Kenti’nin kuzeyinde sıralanan dört Frig kalesinin arasında en doğuda yer alan ve vadiye girişi kontrol eden ilk kale olan nispeten küçük bir kaledir. Pişmiş Kale’nin bir uç karakolu olarak hizmet etmiş olabilir. Yüksek kayalık plato üzerinde, silo ve sarnıç olarak kullanılan büyük yapıların temelleri ve çukurları bulunur.
Gökgöz Kale
Pişmiş Kale’nin yaklaşık 500 m kuzeyinde yer alır. Yüksek bir tepe üzerine kurulmuş küçük bir kaledir ve Frig döneminde Pişmiş Kale’nin olası bir karakolu olarak hizmet etmiş olabilir. Giriş batıdandır. Plato üzerinde kayaya oyulmuş odalar, sarnıçlar ve basamaklar bulunur.
Akpara Kale
Çukurca Köyü’nün hemen güneydoğusunda yükselen kayalık platonun güneydoğu kesiminde yer alır. Doğu tarafındaki anıtsal girişe, o yöndeki kaya basamaklarıyla ulaşılır. Anakayaya oyulmuş odalar ve silo çukurları bulunur. Tepenin yamaçlarında Roma ve Bizans dönemlerinden kalma kaya mezarları bulunur.
Kaynaklar:
Haspels, C. H. E. 1971. The Highlands of Phrygia. Sites and Monuments, Princeton.
Görseller:
Yazılıkaya / Midas Vadisi Yüzey Araştırması (www.midaskent.com)
C. H. E. Haspels, 1971
Ben Claasz Coockson, 2016
Bora Bilgin, 2020
Tayfun Bilgin, 2020
Reha Özer, 2020