Zey köyü, Sivrihisar Dağları’nın kuzey eteklerindeki kayalık bir yamaçta yer alır. Köyün yaklaşık 1 km güneyinde, kayalık dar bir vadinin iki tarafındaki kaya kütlelerinin yüksek kısımlarına oyulmuş on iki Frig oda mezarı ve iki adet basamaklı altar bulunur. Bu alanın 1 km güneyindeki Zey Kale, muhtemel bir Frig yerleşim yeridir.
Altar 1
8 ve 9 numaralı kaya mezarlarının tepesinde yer alır. Sunağın sağında üç basamak vardır. Basamakların üstündeki kaya yüzeyi platform oluşturacak şekilde düzleştirilmiştir ve iki adak çukuru bulunmaktadır. Sunağın arkasındaki kaya kütlesinde solda iki kademeli bir seki ve sekinin önündeki platformda dikdörtgen bir çukur mevcuttur.
Altar 2
Altar 1’in batısındaki 6 ve 7 numaralı kaya mezarlarının üzerindedir. Altar 1 gibi iki bölümden oluşur. Sağda, bir basamakla ulaşılan L şeklinde bir platform ve solda 2 m uzunluğunda bir seki bulunur. Platform üzerinde kare bir çukur ve sol tarafta kayaya oyulmuş iki basamak vardır.
Kaya Mezarı No: 9
9 nolu kaya mezarı, Zey nekropolündekilerin en gösterişlisi ve Haspels’in Grup II mezarlarına dahil ettiği tek mezardır (bkz. Genel Bilgiler). Dikdörtgen kapı açıklığı, Frig kaya mezarlarında nadir görülen uzun duvar üzerindedir. Yarım ay şeklinde bir kanal ve kapı geçidinin tabanında bir kapı mili yatağının varlığı, girişin bir zamanlar taştan yapılmış düz panel kapakla örtülü olduğuna işaret eder. Dikdörtgen mezar odası beşik tavanlıdır. Üçgen alınlık ve orta dikme yüksek kabartma olarak işlenmiştir. Anakayadan özenle oyulmuş iki kline bulunur. Klinelerin yatak kısmı hafifçe oyuktur. Başlıklar kavisli yastık biçimindedir. Kline ayaklarının uçları boğa toynağı formundadır.
Kaynaklar:
Tamsü, R. 2004. Phryg kaya altarları (Eskişehir-Afyonkarahisar-Kütahya illeri yüzey araştırması ışığında) Unpublished MA thesis, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.
Tüfekçi-Sivas, T. 2003. “Eskişehir-Kütahya-Afyonkarahisar İlleri 2001 Yılı Yüzey Araştırması,” AST 20.2 285-295.
Sivas, H. 2012. “Phrygian Rock Cut Tombs,” Phrygians, In the Land of Midas, In the Shadow of Monuments, ed. T. Tüfekçi-Sivas ve H. Sivas, İstanbul.
Görseller:
Ertuğrul Anıl, 2020
Bora Bilgin, 2020
Tayfun Bilgin, 2020